Hooikoorts - Rhinicur

Hooikoorts

Oorzaken, symptomen en behandeling

Wat veroorzaakt een pollenallergie en wat kunt u tegen de klachten doen?

Wanneer in de lente de natuur tot bloei komt, beginnen bij mensen met pollenallergie de ongemakken, zoals een loopneus, niesprikkel, jeukprikkel en rode en tranende ogen. Hooikoorts, ook wel pollenallergie genoemd, is niet alleen de meest voorkomende allergie in de geïndustrialiseerde landen, maar het is ook een typische volksziekte. Ongeveer één op vijf Duitsers heeft ermee te kampen.

Hooikoorts is een allergische reactie van het lichaam op de stuifmeeldeeltjes van bomen, struiken, grassen, graan en wildkruiden. Die reactie ontstaat omdat het immuunsysteem op zich onschadelijke pollen als gevaarlijk herkent. Daarop worden antilichamen aangemaakt, die bij de volgende blootstelling voor een allergische reactie zorgen, bijvoorbeeld een loopneus en jeukende ogen.

Vooral in het voorjaar en in de zomer is de belasting hoog
Zuiver medisch gezien, gaat het bij hooikoorts om een allergiegerelateerde ontsteking van het neusslijmvlies, een zogenoemde rhinitis. Het verschil tussen gewoon snotteren en deze ontsteking is vooral de uitlokker, namelijk pollen. Daarom wordt het ook wel pollinose (pollenkoorts) en pollenallergie genoemd.

In de lente en zomer is de pollenbelasting het grootst. Sommige patiënten vertonen echter ook in de herfst nog symptomen van hooikoorts.

 

Wat wordt verstaan onder een allergische neusverkoudheid?

Onder de term „allergische neusverkoudheid“ vallen allergische verkoudheden die veroorzaakt worden door allergenen in de lucht. Tot deze zogenoemde aëroallergenen behoren plantenpollen, huisstofmijten, schimmels en dierenhaar.

Oorzaken van hooikoorts

Hooikoorts treedt seizoensgebonden op, afhankelijk van de pollenconcentratie in de lucht. Wanneer welk pollen gewoonlijk in de lucht vliegen, is te vinden in de pollenkalender die bijvoorbeeld door de stichting Duitse Polleninformatiedienst wordt gepubliceerd. Wanneer precies de allergie-uitlokkende planten in bloei staan, hangt ook af van het weer en kan regionaal verschillend zijn binnen de deelstaten.

Het pollenseizoen begint wanneer de hazelaars en elzen hun hoogseizoen beleven, met name eind februari. Maar ook al in de voor- en nabloeiperiode kunnen er ongemakken ontstaan. Algemeen is de periode van april tot september het hoogseizoen voor hooikoorts. Bij zachte winters zorgen vroegbloeiers al voor klachten vanaf januari. Afhankelijk van het weer vliegen laatbloeiers nog tot in oktober in de lucht.

Bekende uitlokkers van hooikoorts zijn bijvoorbeeld de hazelaar, de els, de populier, de wilg, de es, de haagbeuk, de berk, de beuk, de eik, de den, verschillende grassen, smalle weegbree, rogge, de brandnetel, alsem en ambrosia. Het Pollennieuws geeft hooikoortslijders dagelijks actuele informatie over de pollenverdeling in de lucht. Dit helpt om activiteiten in open lucht en het gebruik van geneesmiddelen beter te plannen.

Symptomen van hooikoorts

Pollenallergie manifesteert zich op uiteenlopende manieren. Er zijn veel klassieke klachten waaronder mensen met pollenallergie te lijden hebben:

  1. tranende, jeukende of gezwollen ogen of bindvliesontsteking (conjunctivitis)
  2. jeukende, lopende of verstopte neus en aanhoudende niesprikkel
  3. hoesten of brandend gevoel of jeuk in de keel
  4. moeilijke ademhaling tot ademnood
  5. hoofdpijn
  6. slaapstoornissen of algemene uitputting
  7. koorts

Hoe lang de symptomen aanhouden en hoe ernstig ze zijn, hangt van verschillende factoren af. Relevant is de hoeveelheid pollen in de lucht, de individuele gevoeligheid en hoe lang een hooikoortspatiënt is blootgesteld aan het pollen.

Diagnose von Pollenallergie

Als er een vermoeden van hooikoorts bestaat, is een allergoloog de juiste aanspreekpartner. Allergologen zijn artsen, bijvoorbeeld huisartsen, pediaters, NKO-artsen of longspecialisten met een specialisatie in allergieën. In sommige gevallen kan de behandelende arts al na een omvangrijke anamnese inschatten of het om hooikoorts gaat. Daarvoor peilt hij naar de medische voorgeschiedenis en de klachten.

Om tot de diagnose van hooikoorts te komen volstaat veelal een anamnesegesprek. Maar om te weten te komen wat de specifieke uitlokkers van de pollenallergie, m.a.w. de allergenen, zijn, volstaat dit gesprek niet. Een blik op de pollenkalender kan al een aanknopingspunt zijn. Huidtests en een bloedonderzoek op antilichamen tegen polleneiwitten verschaffen in veel gevallen duidelijkheid. Bij een vermoeden van pollinose worden overwegend priktests en intracutane tests gebruikt.

Behandeling van hooikoorts
Om bij pollenallergie verlichting te brengen, zijn er geneesmiddelen, antihistaminica, die op korte termijn de symptomatische klachten afzwakken. Antihistaminica helpen over het algemeen erg snel, doordat ze de werking van de inflammatoire boodschappers blokkeren. Bijgevolg nemen de acute klachten af. Het innemen van antihistaminica levert echter voor allergielijders geen duurzame verbetering op, het geneesmiddel bestrijdt uitsluitend de symptomen van hooikoorts. Bovendien zijn er ook mogelijke bijwerkingen van antihistaminica bekend.


Desensibilisatie kan helpen op lange termijn

Op lange termijn kan een specifieke immunotherapie, ook bekend als desensibilisatie of hyposensibilisatie, tot beterschap leiden. Hiermee kunnen de oorzaken van hooikoorts worden aangepakt in plaats van alleen de symptomen. Daarbij wordt de allergielijder regelmatig blootgesteld aan het allergeen, in eerste instantie nauwelijks merkbaar, later in steeds grotere dosissen. Als de therapie aanslaat, bouwt het immuunsysteem op die manier geleidelijk aan de overgevoeligheid voor het allergeen af. De behandeling kan tot drie jaar duren en slaat bij kinderen en jongeren het best aan. Ook bij volwassenen is de behandeling veelbelovend, op voorwaarde dat met de immunotherapie wordt gestart in de eerste jaren nadat de hooikoorts is uitgebroken.

Als allergieën niet op passende wijze worden behandeld, neigen ze ertoe te verergeren of uit te breiden. Met een tijdige behandeling kan vooral worden voorkomen dat de ontstekingsprocessen van de bovenste luchtwegen of de huid naar de onderste luchtwegen (bronchiën) overslaan.

De allergische reactie voorkomen

Het juiste gedrag in het dagelijkse leven, kan helpen de symptomen van hooikoorts in te dammen. Het belangrijkste hierbij is de blootstelling aan allergenen in de lucht zo veel mogelijk te beperken.

  1. Verzorg uw neusslijmvliezen en luchtwegen ‘s morgens en ‘s avonds met behulp van een neusdouche. Bij het spoelen van de neus worden de neusslijmvliezen zachtjes gespoeld en nat gemaakt, waarbij pollen, andere allergenen en stof voorzichtig worden afgevoerd. Er bestaan speciale neusdouches die zelfs al voor kinderen vanaf 3 jaar geschikt zijn.

  2. Plan uw vakantie in de periode dat u bijzonder vaak met allergiesymptomen af te rekenen heeft. Reis naar pollenarme streken, bijvoorbeeld de zee, de bergen of woestijngebieden.

  3. De kledij die iemand met pollenallergie overdag heeft gedragen, heeft niets in de slaapkamer te zoeken, want pollen zet zich vast in de kledij.

  4. Volg de actuele informatie over het pollenseizoen op en zorg ervoor dat u vooral in periodes met een grote pollendichtheid weinig buiten vertoeft – vooral bij vochtig warme lucht en winderig weer verspreidt pollen zich snel.

  5. Vermijd sportieve en andere inspanningen bij sterke pollenconcentraties. Bij lichamelijke activiteiten ademt u dieper in dan gewoonlijk, zo neemt u ook meer pollen op dan gewoonlijk.

  6. Vergeet niet uw woonruimtes goed te ventileren wanneer de pollenconcentratie laag is. In de stad stijgt de pollenconcentratie ‘s avonds, op het platteland is dat ‘s morgens. Houd op die momenten ramen en deuren en ook de ramen van uw auto dicht.

  7. Was elke avond uw haar, om het merendeel van het pollen dat zich in de loop van de dag erin heeft vastgezet, te verwijderen. Borstel uw haar niet uit voor u het wast, anders verspreidt het pollen zich in uw woonruimtes. Spoel uw haar uit met lauw water.

Allergie

Geen enkele andere allergie komt zo vaak voor als hooikoorts, maar ook andere allergenen maken de Duitsers het leven moeilijk. Ontdek alles over de symptomen, het verloop en de mogelijke behandelingen van allergieën.

Lees verder >

Allergie bij kinderen

Vooral in de geïndustrialiseerde landen lijden ook kinderen vandaag steeds vaker aan luchtwegallergieën. Bij hen zijn speciale behandelingsmethodes nodig om een goede kans op succes te hebben.

Lees verder >